تحلیل عاملی عوامل پیش برنده و بازدارنده توسعه اجتماعی (مطالعه موردی: شهرستان کرج، 1389)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس‌ارشد توسعة روستایی، دانشگاه تهران

2 استاد دانشکدة اقتصاد و توسعة کشاورزی دانشگاه تهران

چکیده

موضوع توسعة اجتماعی گفتمانی است که اندیشمندان علوم اجتماعی از اواخر قرن بیستم تاکنون به آن توجه کرده‌اند. هر جامعه‌‌ای که در جهت توسعة اجتماعی تلاش می‌کند، باید به گونه‌ای برنامه‌ریزی کند که با شناخت درستْ،عوامل پیش‌برنده تقویت و عوامل بازدارنده تضعیف شوند. تحقیق حاضر، با هدف دستیابی به درکی عمیق از توسعة اجتماعی در روستاهای شهرستان کرج، به روش پیمایشی، توصیفی، تحلیلی انجام شد. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 124 نفر تعیین شدکه برای اطمینان بیشتر 150 نفر انتخاب شد. این تعداد(6354نفر) از بین جامعة آماری مردان و زنان عضو خانوار کشاورزان ساکن روستاهای شهرستان کرج، انتخاب شدند. برای انتخاب روستاها از روش نمونه‌گیری چندمرحله‌ای و برای انتخاب افراد از روش نمونه‌گیری تصادفی استفاده شد. اطلاعات لازم از طریق پرسشنامه‌ای که روایی آن بر اساس نظرخواهی از کارشناسان و پایایی آن با استفاده از آلفای کرونباخ (بالای 7/0) به تأیید رسید، جمع‌آوری و با استفاده از نرم‌افزار spss و تکنیک تحلیل عاملی تحلیل شد. بر اساس نتایج تحلیل عاملی، عوامل پیش‌برندة توسعة اجتماعی محیط زیست (17/16%)، حمل‌ونقل (37/10%)، اشتغال زنان (66/9%)، ارتباطات (53/9%)، همبستگی اجتماعی (6/8%)، روابط خانوادگی (69/7%)، درخواست کمک از دیگران (24/6%)، و علاقه به کار (69/5%) شناخته شد و در مجموع 97/73 درصد از واریانس کل را تبیین کرد. عوامل بهداشت سنّتی (36/14%)، عدم احساس نیاز به آموزش (92/11%)، عدم احساس امنیت (25/11%)، بی‌اعتمادی به دیگران (10%)، خوداتکایی منفی (84/9%)، و درون‌گرایی (11/8%) جزء عوامل بازدارندة توسعة اجتماعی شناخته شد و 51/65 درصد از واریانس کل را تبیین کرد.

کلیدواژه‌ها