چالش‌های استقرار مدیریت روستایی در روستاهای کوچک و پراکندة کشور

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

ـ استادیار و عضو قطب برنامه‌ریزی روستایی دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران

چکیده

براساس قوانین و مقررات، 27906 آبادی دارای سکنة کشور که 2/43 درصد از کل آبادی‌های کشور را تشکیل می‌دهند و دارای جمعیت زیر 100 نفرند ـ روستاهای کوچک‌ـ به‌دلیل احرازنکردن شرایط تأسیس دهیاری و نداشتن شورای اسلامی روستایی، از موهبت داشتن نهاد مدیریت روستایی بی‌بهره‌‌اند. استقرار مدیریت روستایی در چنین سکونتگاه‌هایی به‌دلیل خصوصیات و شرایط ویژة آنها با چالش‌های متعددی روبه‌روست. هدف مطالعة حاضر، بررسی و شناسایی چالش‌های استقرار مدیریت روستایی در روستاهای کوچک و پراکندة کشور است. روش مطالعة حاضر ازنظر هدف در زمرة مطالعات کاربردی و ازنظر تکنیک گردآوری داده‌ها، مطالعة اسنادی است. داده‌های مورد نیاز، از منابع اطلاعاتی متعدد، سرشماری‌های موجود (سال‌های 1335 تا 1390 خورشیدی) و لایه‌های اطلاعات مکانی استخراج شدند و با استفاده از نرم‌افزارهای آماری (SPSS) و سامانة اطلاعات جغرافیایی (Arc Gis) تجزیه و تحلیل شدند. رویکرد پژوهش حاضر ازنظر نوع تحلیل، تحلیلی‌ـ توصیفی است و خصوصیات روستاهای کوچک و فاقد شورای اسلامی روستایی در ایران در ادوار مختلف در آن توصیف و تحلیل شده‌اند. نتایج تحقیق نشان می‌دهند که روستاهای مطالعه‌شده با چالش‌های متعددی ازجمله تغییرات جمعیتی و پیری جمعیت، پایین‌بودن سطح سواد، پایین‌بودن سطح اشتغال، سطوح پایین خدمات‌دهی عمومی، سطوح پایین فعالیت بخش خصوصی، پراکنش و انزوای زیاد و نیز تراکم اندک جمعیتی مواجه‌اند. این چالش‌ها امکان استقرار مدیریت روستایی را در روستاهای یادشده با مشکل مواجه می‌کنند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


میرزایی،‌ محمد و مهری قهفرخی، 1386، جمعیت‌شناسی سالمندان در ایران براساس سرشماری‌های 1385-1335، دورة 2، شمارة 5، صص. 331-326.
 
References
Applications of Geographic Information Systems, 2001, Measuring Remoteness, Accessibility/ Remoteness Index of Australia (ARIA), Occasional Papers: New Series, No. 14, Canberra: DHAC.
Australian Institute of Health and Welfare, 2004, A Guide to Remoteness Classifications, http://www.aihw.gov.au/.
Britannica, 2007, The Encyclopedia Britannica: a dictionary of arts, sciences, literature and general information, New York: Encyclopedia Britannica pub.
Dax, Thomas, 2006, Delivering Services to Sparsely Populated Regions (Session 3), Investment Priorities for Rural Development, http://www.oecd. org/rural/ krasnoyarsk/37619762.pdf.
DHAC (Department of Health and Aged Care) & GISCA (National Key Centre for Social.
Dijkstra, Lewis and Vicente Ruiz, 2010, Refinement of the OECD Regional Typology: Economic Performance of Remote Rural Regions, DG Regio, European Commission.
Donnges, C., 2003, Improving Access in Rural Areas, Technical report, International Labour Office, Bangkok.
Ecotec, 2005, Remote Rural Areas: Stimulating and managing new firm creation and entrepreneurship through local action, A Third Thematic Report of the IDELE Project, Birmingham.
OECD, 2006, the New Rural Paradigm: Policies and Governance, OECD Publishing, Paris.
Office for National Statistics (ONS), 2013, ONS Postcode Directory User Guide.
Slack Enid; Larry S. Bourne and Meric S. Gertler, 2003, Smal Rural and Remote Communities: The Anatomy of Risk, A paper prepared for the Panel on the Role of Government, University of Toronto.
US Census Bureau, 2014, Urban and Rural Classification, https:// www. census. gov/.
 
References in Persian
Darban Astane, A.R., 2013, Report of Research Project: Management Model in Iranian villages without the Islamic rural Council, Iranian Rural Municipality Deputy, Tehran.
Iranian Rural Municipality Deputy, 2014, Annual Reports: Rural municipality Deputy Performance, Magazine of Dehyaryha, 45, PP. 34-40.
Rezvani, M., 2003, Introduction to Rural Development Planning in Iran, Ghomes, Tehran.
Panahi, Rajab and Idris Morsali, 2006, Survey of Urban - rural Employment Inequality (During 1956-2006), Vol. 56, PP. 143 - 166.
Statistical Center of Iran, 1956, Census Results of Iranian Villages in the Year 1956, Iran Statistics Center, Tehran.
Statistical Center of Iran, 1966, Census Results of Iranian Villages in the Year 1966, Iran Statistics Center, Tehran.
Statistical Center of Iran, 1976, Census Results of Iranian Villages in the Year 1976, Iran Statistics Center, Tehran.
Statistical Center of Iran, 1986, Census Results of Iranian Villages in the Year 1986, Iran Statistics Center, Tehran.
Statistical Center of Iran, 1996, Census Results of Iranian Villages in the Year 1996, Iran Statistics Center, Tehran.
Statistical Center of Iran, 2005, Census Results of Iranian Villages in the Year 2005, Iran Statistics Center, Tehran.
Statistical Center of Iran, 2011, Census Results of Iranian Villages in the Year 2011, Iran Statistics Center, Tehran.
Vosoughi, M., 2012, Rural Sociology, Kayhan pub, Tehran.