تحلیل سطح توسعه اجتماعی مناطق روستایی سیستان با تأکید بر شاخص‌های مبارکه قرآنی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، رشته جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

2 کارشناس ارشد، رشته جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

چکیده

در جامعه اسلامی ایران، دستیابی به توسعۀ اجتماعی مطلوب منوط به شناسایی و ترویج ارزش‌های مذهبی مسلط بر جامعه بخصوص دستورات الهی در قرآن کریم است. بر این اساس، در جستار حاضر به تحلیل سطح توسعۀ اجتماعی مناطق روستایی سیستان با تأکید بر شاخص‌های مبارکۀ قرآنی اقدام شده است. برای تحقق اهداف مورد نظر، ضمن مطالعات اسنادی، طیفی از شاخص‌های اجتماعی از آیات کریمه قرآن تعیین و در چارچوب مطالعات میدانی با استفاده از پرسش‌نامه‌ مورد بررسی قرار گرفت برای تعیین حجم نمونه با استفاده از فرمول اصلاحی شارپ، تعداد 40 روستا (با حجم خانوار 51663) از بین 796 روستای موجود در سیستان انتخاب و در ادامه با استفاده از فرمول کوکران تعداد 381 نفر از سرپرستان خانوار به‌طور تصادفی مورد پرسش قرار گرفتند. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از روش‌ آماری کروسکال- والیس و رگرسیون ترتیبی در نرم‌افزار SPSS استفاده شده است. نتایج آزمون کروسکال- والیس، حاکی از آن است که روستاهای موردمطالعه در منطقه سیستان در سه سطح از توسعه اجتماعی با میزان کمتر از 01/0 درصد دارای تفاوت معناداری بوده است و از مجموع 33 شاخص اجتماعی، شاخص «بهداشت» با میانگین 56/4 رتبه اول، «نیکی به خانواده» با میانگین 54/4 رتبه دوم و «جهاد در راه خدا» با میانگین 51/4 رتبه سوم را دارد. همچنین تحلیل فضایی پراکندگی سطح توسعۀ اجتماعی روستاهای نمونه گویای آن است که با فاصله از شهر‌های مرکزی، سطح توسعۀ اجتماعی، انسجام، وحدت، اعتماد و سادگی بین روستاییان بیشتر می‌شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


Ali Akbari, H (2008), Religion and Development, Yas’s Strategy, First Year, Sh. 4. P. 102-93.
Azad Armaki, T, Mobaraki, & Shahbazi, (2012), Investigation and Identification of Applied Social Development Indicators (Using Delphi Technique), Quarterly Journal of Socio-Cultural Development Studies, First Year, No. 1.
Biro Alen (1996) Culture of Social Sciences, Translation by Bagher Sarukhani, Kayhan, Tehran.
Chalabi, M (1996), Sociology of Order; Theoretical Analysis of the Social Order, Nashr-e-Ni, Tehran.
Chatterjee, S. and Hadi, A. S. (2006), Sensitivity Analysis in Linear Regression, New York: John Wiley & Sons.
Farpak Consulting Engineers (1984) Report on the first stage of construction and construction of a liquefied natural gas network in the city of Qasr, Sistan, Volume I, Sistan and Baluchestan Regional Hospital, Zahedan.
Fazeli, M, Fatahi, S, Zanjan Rafiee & Seyedeh Nastaran (2013), Social Development, Indicators and Status of Iran in the World, Journal of Socio-Cultural Development Studies, Volume 2, Number 1, Pages 182-159.
Firouzabadi, S. A & Imani Jajarmi, H (2007), Social Capital and Social Economic Development in Tehran Metropolis, Journal of Social Welfare, Vol. 6, No. 23.
Griffin J.Econimic development strategies. Translated by Hossein Raghfar and Mihammad Hosseini. L th ed. Tehran: Ney Publication; 1998.
Governorate of Zabul: 2012.
Habibi Badrabadi, M (2011), Providing Indicators for Assessing Social Development in the Framework of the Islamic-Iranian Development Model, Journal: Basij Strategic Studies, Fourteenth - No. 50, pp. 67-84.
Karimi M, Khannifar, H, Taheri Nejad, F (2015), The Design of Conceptual Model of Components of Social Capital from the Viewpoint of the Islamic System, Article 8, Volume 2, Issue 4, Pages 605-630.
Khosravi, M (2008), Environmental Impact of Hirmand River Fluctuations with 120 Days Winds of Sistan, Geographical Quarterly, No. 91, 48-19.
Matsui, N. 2004, Social Development Index as Capability Proxy: An Illustration of South and East Asia, The Graduate School of East Asian Studies Yamaguchi University, Japan.
Midgley, J. (1995) Social Development: The Developmental Perspective in Social Welfare. London, Thousand Oaks, CA and New Delhi: Sage, 194pp.
Musaei, M (2009) The Relationship between Social Development and Economic Development, Yas’s Strategy, No. 20.
Piran, P (2003), Social Development and Challenges, Lecture at the National Design Bureau of the Ministry of Culture and Islamic Guidance.
Sohrabi, A, Shirzadi Gilani, (2007), Results of Waste Management Studies in Sistan Area (Urban and Rural), Journal of Waste Management.
Seifallahi, S (2007), sociology of social problems in Iran, Sinai Scholars Society, Tehran.
Tausch, Arno: “Is islam really a development blockade? Ankara Center for Turkish policy Studies, ANKAM, Insight Turkey, vol. 7. 1, 2005.
Tavasoli, G. A (1993), the comprehensiveness of the concept and its relationship with culture, the magazine of culture and development.
Vacycst, r Ann (2008), Paper on the Conceptual Payment of Social Development (from the Social Development Book). Translation by Mohammad Ahranoun, Research Institute for Cultural and Social Studies in Tehran, Tehran