بررسی تطبیقی الگوهای مکان - رفتار در مساکن قبل و بعد از زلزله روستای زلزله زده سرند

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه معماری و شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران.

2 دانشجوی دکتری معماری اسلامی، گروه معماری و شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران.

چکیده

روستای سرند از توابع شهرستان هریس در زلزله آذربایجان شرقی 1391 دچار تخریب صد در صد گردید. هدف از پژوهش حاضر، شناخت و بررسی روند بازسازی و الگوی مسکن ارائه شده برای آسیب‌دیدگان و مقایسه آن با الگوهای پیشین و نیز ارزیابی تطبیقی الگوهای مکان-رفتاری در دو وضعیت قبل و بعد از زلزله و روشن شدن نواقص و مشکلات به وجود آمده جهت رفع آن در حوادث بعدی است. در راستای رسیدن به اهداف مورد نظر، علاوه بر مطالعه اسناد و مدارک موجود، از پیمایش محیطی نیز استفاده شده است، بدین منظور  از روش اکتشافی ـ توصیفی در کل پژوهش بهره گرفته شده است.
نتایج پژوهش حاکی از آن است که الگوهای مکان- رفتار بعد از زلزله مساکن روستای سرند تفاوت اساسی با الگوهای قبل از زلزله داشته و به دلیل شتاب‌زده بودن بازسازی توجهی به الگوهای سنتی و بومی و مشارکت اهالی روستا، همچنین معیشت روستائیان نشده است. علاوه بر این نتایج نشان می‌دهد زبان الگوی خانه‌های جدید (بعد از زلزله) در مقابل زبان الگوی خانه‌های سنتی، قرار دارد. همچنین در مورد الگوهای انسانی می‌توان نتیجه گرفت که الگوهای مکان-رفتار خانه‌های سنتی به الگوهای کالبد-عملکرد در خانه‌های جدید تقلیل یافته‌اند. لذا می‌توان گفت با همکاری و مشارکت دادن روستائیان در بازسازی و استفاده از تجربه و اندیشه آنان و به‌کارگیری اصول سنتی و بومی تا حد لزوم می‌توان تا حدودی زیادی از شدت مشکلات احتمالی در آینده کاست.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


Akbari, R., & Gaderian, M. (2014). Typology of Village Texture; The First Step in Village Perspective (Case Study of Typhology: Yazd Village Village Textures. Journal of Human Geographic Research, 46(3), 635-656.
Alalhesabi, M., & Ganjizadeh, N. (2015). Hierarchy of rural home and its application in the spatial correction of rural housing. Examination of the principles of hierarchy of design in rural homes in Khorasan province. National Conference on Sustainable Agriculture. Paper presented at the Environment and Rural Development., Iran.
Anabastani, A., Anzai, E., & Behzadi, S. (2016). The Effect of Rural Housing Patterns on Cultural and Social Change of Villagers Case Study: Neka City,. Space Economics and Rural Development, 2, 21-42.
Asadi, Z., Porramazan, I., & Molaei Hashjin, N. ( 2016). The Role of Participation in Rural Development of the Khoshkebijar of Rasht. Quarterly journal of space economics and rural development, 1, 61-82.
Askari Rabari, A., Abbaszadeh, Sh., & Abroon, A. A. (2016). An analysis of effective physicalspatial elements in rural housing (Case study: Villages of Dizbad-e-Bala, Frizi, and Aydalik). Journal of Research & Rural Planning, 4(4), 177-193
Azizpour, F. (2016). Modernity and physical-space transformation of rural settlements of Iran. Quarterly Journal of Housing and Rural Environment, 155, 37-50.
Barker, R. G. (1968). Ecological Psychology: Concepts and Methods for Studying the Environment of Human Behavior. Stanford, CA: Stanford University Press.
Bentley, Y. (2003). Responsive environments. (M. Behzadfar, Trans.): Tehran University of Science and Technology.
Daneshgar Moghadam, G., Habibi, H., & Einifar, A. (2011). The analysis of the social nature of the physical environment influenced by the perception of nature in the human environment. Fine Arts, 3(45), 38-27.
Del, s. (2011). Sustainable landscape for everyone (T. A. a. others, Trans.). Tehran: Rahahr International.
Golabchi, M., & Tayebat, M. (2007). Causes of Incompatibility of Rural Residential Buildings against Earthquakes and Providing Construction Pattern Based on Local Facilities and Abilities Case Study: Zarand Kerman Villages. Fine Arts, 30, 31-42.
Gunce, K., Erturk, Z., & Erturk, S. (2007). Questioning the ‘‘prototype dwellings’’ in the framework of Cyprus traditional architecture. Building and Environment, 43(823–833).
Habibi, M., Barol, S., Khojaste, M., & Negahdarikia, P. (2010). Rural design, sustainable partnership and development. Journal of Housing and Rural Environment, 132, 3-16.
Islamic Revolution Housing Foundation, D. o. R. D. (2012). Office of Planning and Coordination of Plans, Guide to Rural Land Use Studies. Publications: Sharif.
Karam, A., Hoje froshnia, S., & Hakimi, H. (2012). Assessment and Analysis of Perspective Consistency, A New Approach to Environmental Planning Case Study: Kashan-Aran District. Geography and Environmental Studies, 3(29-44).
Khodadadeh, Y., & Ziaei, M. (2008). Study of existing tents bugs for temporary resettlement of earthquakes in Iran and presenting a proposed Bouncy tent. Fine Arts, 33, 57-68.
Lang, J. (1987). Creating Architectural Theory: The role of behavioral science in environmental design. New YorkVan Nostrand Reinhold.
Pirbabai, M., & Farrokhi, M. (2011). A reflection on the concept of urban landscape in Iranian-Islamic cities from the past to the present. Paper presented at the The first national conference and Islamic urbanism., Iran.
Sartipipour, M. (2013). The architecture of native populated homes in the provinces of Markazi province. Journal of Physical-Spatial Planning, 3, 25-36.
Shafaei, M., & Madani, R. (2011). Explaining research methodology in designing rural housing pattern. Armanshahr Architecture & Urban Development, 7, 17-30.
Shirvaniyan, A., & Bakhshude, M. (2012). Rural Housing Poverty and its Coping Strategies in Iran. Journal of Housing and Rural Environment, 140(101-115).
Tagvaei, A., Bahrampour, M., & Shahin Rad, M. (2009). Restoration of rural housing after disaster; pathology-guideline. Armanshahr, 2, 105-112.
Yadgar, A., & Pourruhani, M. (2012). Criteria for assessing the quality of rural and rural settlements. Journal of Housing and Rural Environment, 139, 51-66.
Zargar, A., & Hatami Khangahi, T. (2014). Effective Factors on the Design of Rural Homes. Residential and rural environment quarterly, 148, 45-62.
Zargar, A., Sartypipour, M., Miri, H., & Sheikh Taheri, H. (2017). Designing and Formation of a Rural House According to Old Architects Case Study: Garmsar County Villages. Housing and rural environment, 158, 3-20.