سیر تحول معماری روستاهای دوره سیلک I-II در شمال مرکزی ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد،گروه باستان‌شناسی، دانشکده حفاظت و مرمت آثار باستانی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران.

2 دکتری، گروه باستان‌شناسی، دانشکده ادبیات، مؤسسه باستان‌شناسی دانشگاه تهران، تهران، ایران.

چکیده

یکی از موضوعات مهم در مورد جوامع پیش از تاریخ مسئله سکونت انسان‌ها بوده است که تغییر و تحولات و مراحل پیچیده را طی کرده است و در نهایت منجر به دست‌یابی به آثار بدیع معماری در روستاها شده است. از آنجایی که معماری می‌تواند بازگوکننده وضعیت اقلیم، اقتصاد، معیشت و ساختار جوامع گذشته باشد، مطالعه و بررسی سیر تحولات معماری روشی مناسب برای روشن کردن وضعیت حاکم بر جوامع روستایی است. شمال مرکزی ایران از جمله حوزه‌های جغرافیایی است که می‌توان سیر تحولات معماری در ادوار مختلف را در آن مطالعه کرد. مهم‌ترین پرسش‌ها درزمینه بررسی سیر تحولات معماری روستاهای پیش از تاریخ شمال مرکزی ایران در این مقاله بدین شرح است: آثار معماری روستاهای اولیه در محوطه‌های شمال مرکزی در این دوران دارای چه ویژگی‌هایی است؟ در فرآیند گذر از دوره سیلک I به II در معماری این روستاها چه تغییراتی ایجاد شده است؟ دلایل ایجاد این تغییرات در معماری محوطه‌های موردمطالعه چه بوده است؟با مقایسه معماری روستاهای دوره‌های سیلک I و II ضمن بررسی سیر و تحولات و معرفی معماری این دوران، می‌توان معماری دوره‌های سیلک I و II را به عنوان سندی برای معرفی، قدمت و پیشرفت معماری بومی در فلات مرکزی ایران محسوب کرد. با مطالعه دقیق سیر تحول معماری مردمان روستانشین ساکن در شمال مرکزی ایران در این دوران تغییرات و پیشرفت  درونی به وضوح مشخص است.

کلیدواژه‌ها


Hesari, M. (2013). stratigraphy excavation of Moinabad, Pishva County, Tehran Province, a settlement  of the elementary  Ruralization in the east of Rey plain, Iranian Plateau Center, Reports of the 13th Annual Iranian Archaeological Conference.
Fazeli Nashli, H. (2004). Preliminary Report on the Excavation of the Archaeological Site of Pardis Hill, Journal of Archaeological Research and Interdisciplinary Studies, Second Year, No. 2, Fall and Winter 2004.
Fazeli Nashli, H. (2005-2006). Preliminary Report of the Second Chapter of the Excavation of the Archaeological Site of Pardis Hill, collection of the Ninth Annual Iranian Archaeological Conference.
Fazeli Nashli, H., Margusian, A., Ilkhani, H., Beshkani, A., (2006). Preliminary report on sounding and stratigraphy of Ebrahim Abad hill in Qazvin plain, collection of the Ninth Annual Iranian Archaeological Conference.
Fazeli Nashli, H., & Mathews, R. (2013). ”The Neolithisation of Iran: patterns of change and continuity.” The Neolithisation of Iran: the formation of new societies. Oxford: British association for near Estern Archaeology and oxbow books, 2013.
Fazeli Nashli, H., Beshkani, A., Markosian, A., Ilkani, H., Seresty, R. A., & Young, R. (2009). The Neolithic to Chalcolithic transition in the Qazvin Plain, Iran: chronology and subsistence strategies. Archäologische Mitteilungen aus Iran und Turan, 41, 1-21.‏
Ghirshman, R. (1938). Silk Kashan (Vol. I), translated by Asghar Karimi, Cultural Heritage Organization (Research Institute).
Ghirshman, R. (2014). History of Iran from the Beginning to Islam (translated by Mohammad Moin), Sepehr Adab Publications, Seventh Edition, 2014.
Guardian, E. (1996). Excavations of Marlik, Haft Tappeh,zagheh and its effect on Iranian archeology, Irannameh Magazine, Fall 1994.
Kabuli, M.A. (2015). Qara Tappeh Qamroud excavations, Cultural Heritage and Tourism Research Institute Publications.
Majidzadeh, Y. (2007). Beginning of urbanization in Iran, University Publishing Center, Tehran.
Majidzadeh, Y. (2010). Excavations of the Uzbek Archaeological Site, Volume One: Art and Architecture, General Directorate of Cultural Heritage, Handicrafts and Tourism of Tehran Province.
Malek Shahmirzadi, S. (1986). Urbanization and Urban Development from the Beginning to the Fifth Millennium BC, a brief overview of urbanization and urban planning in Iran, by Mohammad Yousef Kiani.
Malek Shahmirzadi, S. (1995). Prehistoric Chronology of the Central Plateau of Iran from the Neolithic Period to the Beginning of Urbanism, Journal of Archeology and History, Year 9, Issue 2, Spring and Summer.
Malek Shahmirzadi, S. (1997). Preliminary report of excavation at  experimental sounding in Poinak, Varamin, Archaeological reports (1).
Malek Shahmirzdaei, S. (2005). Silk Fishermen, Silk Review Plan, Chapter 4 Report, Archaeological Report Series (7), Cultural Heritage and Tourism Research Institute.
Malek Shahmirzadi, S. (2006). Silk, the oldest enclosed village in Iran, Silk Review Final Report, Cultural Heritage, Handicrafts and Tourism Research Institute, Archaeological Research Institute.
Malek Shahmirzadi, S. (2012). Prehistory of Iran ( Iranian archeology from the beginning to the dawn of urbanization), print run: first, Sobhan Noor.
Malek Shahmirzadi, S. (2012). Silk Villagers, Collection of Silk Review Project Articles, Cultural Heritage and Tourism Research Institute.
Masuda, S. (1975). Report of the archaeological invstigation at shahrod, the fourth annual meeting of the archaeological excavations and research reports in Iran.1354.
Mateney, T. (1998). Cheshmeh Ali re-excavations, translated by Kourosh Roustaei, archeology, first year, number three, March 1998.
Negahban, E. (1995). Temple of Painted Zagheh, Qazvin Plain, collection of the Iranian Congress of Architecture and Urban Planning, Volume II, Cultural Heritage Organization (Research Institute).
Neghaban, E. (1986). Urbanization and urban planning from the fourth millennium to the first millennium BC, a brief overview of urbanization and urban planning in Iran, by Mohammad Yousef  Kiani.
Neghaban, E. (1994). Marlik Haft Tappeh Slum Excavations and Its Impact on Iranian Archeology, Irannameh Magazine, Fall 1994.
Nokandeh, G. (1997). Architecture and Urban Planning in Prehistoric Iran: From the Beginning to the Fifth Millennium BC, Master's Thesis.
Talaei, H. (1995). Ismail Abad Architectural New Findings, collection of the Iranian Congress on the History of Architecture and Urban Planning, Cultural Heritage Organization.