سنجش کیفیت خدمات مراکز خدمات ترویج کشاورزی با استفاده از مدل سِروُکوال در استان البرز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت و توسعه کشاورزی، دانشکده اقتصاد و توسعه کشاورزی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 استادیار، سازمان تحقیقات و آموزش و ترویج کشاورزی، مؤسسه آموزش عالی علمی کاربردی جهاد کشاورزی، مرکز آموزش عالی امام خمینی(ره)، کرج، ایران.

3 استاد، گروه مدیریت و توسعه کشاورزی، دانشکده اقتصاد و توسعه کشاورزی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

چکیده

مراکز خدمات ترویج کشاورزی به‌واسطه ارتباط مستقیم با محیط روستایی و کشاورزی نقش درخورتوجه‌ای در توسعه و پیشرفت بخش کشاورزی دارد. هدف اصلی این مراکز ارائه خدمات مختلف آموزشی، مشاوره‌­ای و حمایتی است؛ ازاین‌­رو ارتقای کیفیت خدمات در این واحدها و افزایش رضایت‌مندی کشاورزان و بهره‌­برداران اهمیت فراوانی دارد. مطالعه حاضر دو هدف را دنبال می‌کرد: 1. ارزیابی کیفیت خدمات ارائه‌شده توسط مراکز خدمات ترویج کشاورزی و اندازه‌­گیری شکاف آن با استفاده از تفاوت بین ادراک و انتظارها؛ 2. بررسی تفاوت بین ابعاد کیفیت خدمات از دیدگاه کشاورزان. تحقیق حاضر از لحاظ هدف کاربردی بود و از نظر شیوه جمع‌آوری اطلاعات میدانی و از لحاظ تحلیل داده‌ها توصیفی‌همبستگی بود. جامعه آماری تحقیق را کشاورزان و بهره­‌برداران مراجعه‌کننده به مراکز خدمات ترویج کشاورزی استان البرز تشکیل می‌دادند. با استفاده از روش نمونه‌گیری در جامعه نامحدود 180 نفر به‌­عنوان نمونه انتخاب و داده‌­ها با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی جمع‌آوری شد. در تحقیق حاضر به‌منظور بررسی کیفیت خدمات مدل پنج عاملی سِروُکوال به‌کاررفت. روایی ظاهری ابزار با استفاده از دیدگاه‌های کارشناسان و روایی محتوایی آن با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ تأیید شد. نتایج تحقیق نشان داد که بین انتظارها و ادراک مراجعه‌کنندگان در تمام ابعاد اختلاف معنی‌دار آماری وجود دارد. براساس نتایج بین ابعاد کیفیت خدمات نیز تفاوت معنی‌دار مشاهده و بُعد اطمینان و پاسخ‌گویی مهم‌تر از ابعاد دیگر بیان شد. ارائه خدمات به محیط‌های روستایی و کشاورزی و پیشرفت این بخش پایدار و با افزایش شاخص‌های کیفی همراه خواهد بود. 

کلیدواژه‌ها


Agholor, I. A., Monde, N., Obi, A., & Sunday, O. A. (2013). Quality of extension services: a case study of farmers in Amathole. Journal of Agricultural Science, 5(2), 204-14.
Anaza, N. A., Rutherford, B. N., & Widdows, R. (2012). Factors influencing perceptions of service quality in cooperative extension workers. Journal of Extension, 50(3). Retrieved from http://www.joe.org/joe/2012june/rb3.php
Babiarz, P., Piotrowski, M., & Wawrzynkiewicz, M. (2003). The application of service quality GAP model to evaluate the quality of blended learning. Paper presented at the IADIS International E-Society Conference, Lisbon, Portugal, 3-6 June 2003.
Bagherzadeh, M., & Bagherzadeh, F. (2010). [Evaluating the service quality of higher education centers in Tabriz using SERVQUAL model and ranking the centers using Hierarchical Analysis Process (Persian)]. Instruction and Evauation, 2(8), 31-54.
Bakar, C., Seval Akgün, H., & Al Assaf, A. F. (2008). The role of expectations in patients’ hospital assessments: A Turkish university hospital example. International Journal of Health Care Quality Assurance, 21(5), 503-16.
Beatson, A., Lings, I., & Gudergan, S. (2008). Employee behaviour and relationship quality: impact on customers. Service Industries Journal, 28(2), 211-23.
Berry, L. L., Parasuraman, A., & Zeithaml, V. A. (1988). The service-quality puzzle. Business Horizons, 31(5), 35-43.
Blanchard, R. F., & Galloway, R. L. (1994). Quality in retail banking. International Journal of Service Industry Management, 5(4), 5-23.
Brown, S. W., & Swartz, T. A. (1989). A gap analysis of professional service quality. Journal of Marketing, 4(3), 92-98.
Clow, K. E., Kurtz, D. L., & Ozment, J. (1998). A longitudinal study of the stability of consumer expectations of services. Journal of Business Research, 42(1), 63-73.
Cronin, J. J., Brady, M. K., & Hult, G. T. M. (2000). Assessing the effects of quality, value, and customer satisfaction on consumer behavioral intentions in service environments. Journal of Retailing, 76(2), 193-218.
Enayati Novinfar, A., Uosefi, M., Siyami, L., & Javaheri Daneshmand, M. (2011). [Evaluation of the quality of education services of Payam-e Noor University of Hamedan based on the SERVQUAL model (Persian)]. Journal of Research and Planning in Higher Education, 17(3), 135-51.
Feali, S., Biglari, N., & Pezeshki Rad, Gh. (2011). [Students’ satisfaction of the quality of educational services (using SERVQUAL model) in college of agriculture, Tarbiat Modares (Persian)]. Iranian Journal of Agricultural Economics and Development Research, 42(4), 199-207.
Gorji, M. B. (2008). [A service quality survey and its relationship to effectiveness (Persian)]. Scientific Journal of Management, 5(12), 1-11.
Kavandi, R., & Shakeri, F. (2011). [Promoting Iran Khodro customers’ satisfaction of sale and guarantee services: an analysis of the map of quality elements via servqual approach (Persian)]. Journal of Industrial Management Faculty of Humaities, 5(14), 43-54.
Mirfakhradini, H., Mirfakhradini, F. S., & Sadr Bafghi, M. (2013). [Investigating rate of Iatric tourisms’ satisfaction and prioritizing the effective factors on it via fuzzy TOPSIS approach (Persian)]. Journal of Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, 20(5), 668-78.
Ranjbar Ezzatabadi, M., Bahrami, M. A., Zare Ahmadabadi, H., Nasiri, S., Arab, M., Hadizadeh, F., et al. (2010). [Gap analysis between perceptions and expectations of service recipients through servqual approach in Yazd, Afshar Hospital (Persian)]. Toloo-e-Behdasht, 9(2-3), 75-86.
Cody, K., & Hope, B. (1999). EX-SERVQUAL: an instrument to measure service quality of extranets. Paper presented at the 10th Australasian Conference on Information Systems. New Zeland, Wellington, 1-3 December 1999.
Headley, D. E., & Bowen, B. D. (1997). International airline quality measurement. Journal of Air Transportation World Wide, 2(1), 55-63.
Horri, M. S., Nouri, I., Ehsanifar, M., & Hadavand, F. (2012). Customer satisfaction survey for governmental organizations (Case study: Markazi Province Agricultural Jihad Organization). American Journal of Scientific Research, 54, 81-91.
Huy, N. Q., Tam, P. T., & Nga, L. P. (2015). Determinants of corporate customer satisfaction in service quality at Vietnam bank for agriculture and rural development. Kaav International Journal Of Economics,Commerce & Business Management, 2(3), 15. Available from: http://www.kaavpublications.org/journals/journal-1/abstract/abstract-352.pdf
Landrum, H., Prybutok, V. R., Kappelman, L. A., & Zhang, X. (2009). Services: a parsimonious instrument to measure service quality and information system success. Quality Control and Applied Statistics, 54(1), 123-24.
Lewis, R. C., & Booms, B. H. (1983). The marketing aspects of service quality. In L. Berry, G. Shostack, & G. Upah (Eds.), Emerging Perspectives on Services Marketing (pp. 99-107). Chicago: American Marketing Association.
McClelland, S. D. (2002). Training needs assessment for the united way of Dunn County Wisconsin. Journal of Human Resource, 5(6), 153-67.
Mmbengwa, V. M., Groenewald, J. A., Van Schalkwyk, H. D., & Sebopetsa, M. P. (2012). An evaluation of the quality of government extension services in West Coast District of Western Cape Province, RSA. OIDA International Journal of Sustainable Development, 4(12), 113-26.
Osei Mensah, J., Owusu Damoah, E, & Aidoo, R. (2012). Assessing farmers' satisfaction of agronomic services received in Ghana using the SERVQUAL model: a case study of Kumasi metropolis. International Journal of Business and Social Science, 3(19), 51-60.
Parasuraman, A., Zeithaml, V. A., & Berry, L. L. (1994). Reassessment of expectations as a comparison standard in measuring service quality: implications for future research. Journal of Marketing, 58, 111-24.
Parasuraman, A., Zeithaml, V. A., & Berry, L. L. (1988). Servqual: a multiple item scale for measuring consumer perceptions of service quality. Journal of Retailing, 64(1), 12-37.
Parasuraman, A., Zeithaml, V. A., & Malhotra, A. (2005). ES-QUAL: a multiple-item scale for assessing electronic service quality. Journal of Service Research, 7(3), 213-33.
Rahim, R. C., & Nasir, N. (2011). The measurement of service quality using SERVQUAL: the case study of Peladang Setiu Agro Resort, Terengganu, Malaysia. Innovation, Development Sustainability, and Economic Growth, 1112-127.
Ramseook-Munhurrun, P., Lukea-Bhiwajee, S. D., & Naidoo, P. (2010). Service quality in the public service. International Journal of Management and Marketing Research, 3(1), 37-50.
Rana, A. S., Reddy, G. P., & Sontakki, S. (2013). Perceived service quality of agricultural organizations comparative analysis of public & private sector. International Journal of Advanced Research in Management and Social Sciences, 2(1), 286-95.
Terry, B. D., & Israel, G. D. (2004). Agent performance and customer satisfaction [Internet]. Journal of Extension, 42(6). Retrieved from http://www.joe.org/joe/2004december/a4.php
Wisniewski, M. (2001). Using SERVQUAL to assess customer satisfaction with public sector services. Managing Service Quality: An International Journal, 11(6), 380-88.
Zeithaml, V. A., Parasuraman, A., & Berry, L. L. (1985). Problems and strategies in services marketing. Journal of Marketing, 49, 33-46.
Zeithaml, V. A., Parasuraman, A., & Berry, L. L. (1990). Delivering quality service. New York: Free Press.